Deeltjesversneller CERN weer op volle kracht; VSE door prekwalificatie

Na een grondige revisie is na 27 maanden de deeltjesversneller van CERN, de Europese Raad voor Kernonderzoek, weer voor fundamenteel deeltjesonderzoek ingezet. Voor de eerste keer werden deeltjes bij volle energie op elkaar afgeschoten.

Met de Large Hadron Collider (LHC) werden botsingen met versnelde protonbundels uitgevoerd. De bundels protonen, die ieder een energie van 6,5 TeV hebben, schoten voor het eerst stabiel en met bijna de lichtsnelheid door de 27 kilometer lange LHC, meldt Tweakers.net. Het tegen elkaar botsen van de protonen in een van de vier grote detectoren van de LHC levert een record aan energie op van 13 TeV.

De in het Zwitserse Genève gestationeerde CERN-wetenschappers hopen daarmee een onbekend energiegebied te betreden waar ze nieuwe deeltjes zullen ontdekken.

In 2012 werd met de LHC het Higgsdeeltje ontdekt. Daar was lang naar gezocht; het is de laatste bouwsteen van de reguliere deeltjestheorie die andere deeltjes hun massa geeft. Na een kortsluiting in 2008 draaide de deeltjesversneller op halve kracht. Blijkens berichtgeving van de Volkskrant was die energie te laag voor de hoogenergetische botsingen zoals die nu zijn uitgevoerd. Reden voor de zogeheten Long Stop 1 (LS1); na deze revisie kon de energie worden opgeschaald van 8 naar 13 TeV.

Higgsdeeltje
Waar is het heelal van gemaakt, hoe is het ooit begonnen? Op die vragen willen de wetenschappers van CERN antwoord geven in het fundamentele onderzoek dat ze doen naar elementaire deeltjes. Het onderzoeksinstituut maakt daarbij gebruik van 's werelds grootste en meest complexe wetenschappelijke instrumenten waaronder de LHC, een van de meest krachtige deeltjesversnellers die speciaal voor dit doel werd gebouwd.

Op de planning staat verder ook de ombouw van een control system for a hydraulic welding press. 'Je kunt dat omschrijven als een motion control systeem voor een zeer groot precisie lasapparaat voor 15 meter lange magneten', zegt VSE-directeur Rob Brager. 'VSE is door de prekwalificatie die CERN voor die opdracht heeft uitgevoerd. We mogen daarom voor het onderdeel motion control inschrijven. De aanbesteding voor het hydraulische deel doen we samen met een partner. Inschrijven als een joint venture is een unicum en alleen weggelegd voor door CERN geselecteerde bedrijven.'

Door prekwalificatie
Voor de prekwalificatie heeft CERN uitgebreid informatie opgevraagd bij en over VSE, legt Brager uit. 'Op basis daarvan is gebleken dat we voldoen aan criteria om de opdracht te mogen uitvoeren, als we natuurlijk de aanbesteding die daarvoor wordt uitgeschreven winnen.'

Door de prekwalificatie komen, voelt daarbij volgens hem als het halen van de eerste horde richting de finish. 'We zijn er natuurlijk nog lang niet. Maar het feit dat VSE deze selectiefase met goed gevolg is doorgekomen, betekent dat we als bedrijf voldoen aan de hoogste eisen die de internationale markt stelt aan projecten voor motion control,' kan Brager op voorhand al wel concluderen.

'Het is een belangrijke bevestiging van de kennis en ervaring die we hebben om hoogwaardige motionprojecten uit te kunnen voeren, ook als we uiteindelijk de aanbesteding niet zouden winnen.'